Przemiana bialek

Białka stanowią 16-—18% masy ciała dorosłego, nieotyłego człowieka, co oznacza, że bezwzględna zawartość tych składników w ustroju wynosi ok. 12 kg (przy masie ciała = 70 kg). Przy wyrównanym bilansie azotowym 400—800 g białka ustrojowego ulega codziennie degradacji, w tym 140—280 g białka enzymatycznego. Równocześnie odbywa się synteza de novo takiej samej ilości białka. Średni okres połowicznego rozpadu białek w całym ustroju wynosi 80 dni. Jest on najkrótszy dla białek osocza krwi oraz komórek szpiku, wątroby i nerek, i wynosi średnio 10 dni, zaś najdłuższy dla białek podporowych — około 160 dni (p. tab. XI-12). Końcowymi produktami degradacji białek są: mocznik, amoniak, kreatynina i kreatyna oraz siarczany. Są one wydalane przeważnie przez nerki. Przy wyrównanym bilansie azotowym dobowe wydalanie azotu z moczem wynosi 0,94 mol (13,2 g). W tym znajduje się 0,81 mol (11,4 g) azotu mocznikowego, 0,04 mol (0,6 g) azotu keratynowego, po 0,014 mol (0,2 g) azotu aminokwasowego i pochodzącego z kwasu moczowego oraz 0,028 mol (0,4 g) azotu amonowego. Dobowe wydalanie azotu z, kałem wynosi 0,09 mol (l,3i g). Przy podawaniu diety bezbiałkowej wydalanie azotu z moczem spada do tzw. minimum azotowego, wynoszącego 0,17—0,21 mol (2,5—3,0 g), co odpowiada 3,0X6,25 = 18,75 g białka. Przy podaży tej ilości białka (minimum białkowe) możliwe jest uzyskanie wyrównanego bilansu białkowego pod warunkiem dostatecznego podawania węglowodanów, tłuszczów, soli -mineralnych i witamin.